Ergens in maart 2022
toen de coronamaatregelen wat losser werden, kon ik als bierliefhebber eindelijk een lang uitgestelde rondleiding boeken bij het proeflokaal van La Trappe. Samen met enkele familieleden – net zo dol op goede bieren en tevens levensgenieters in hart en nieren – maakte ik de trip naar Berkel-Enschot.
Tijdens de rondleiding bracht de gids ons naar een bijzonder punt, het hek dat de brouwerij scheidt van de abdij zelf. Daarbij besefte ik dat dit uitzicht een heel andere wereld was. De man vertelde ons dat bezoekers daar tegen een bescheiden vergoeding konden overnachten en dat ook de maaltijden werden verzorgd. Dit wekte direct mijn interesse.
Het toeval wilde dat ik een week eerder begonnen was mij te verdiepen in het thema persoonlijk leiderschap omdat ik, zoals iedereen wel eens worstelde met de invulling van mijn dagelijks werk als fotograaf. Maar ook om authentieker werk te kunnen maken. Sommige dingen komen precies op het juiste moment op je pad…
De eerste stappen in de stilte
Een week later zat ik er al. Onwennig en vol verwondering. Het gezamenlijk eten in stilte vond ik aanvankelijk verschrikkelijk – ik wist letterlijk niet waar ik moest kijken. Na twee dagen belde ik Manon, mijn vrouw, om te zeggen dat ik naar huis zou komen als dit zo doorging.
Maar het begon snel te wennen. Al gauw leerde ik mijn strategische plekje aan tafel uit te zoeken: met uitzicht naar buiten, waar ik gefascineerd kon kijken naar het bewegen van de takken in de bomen. Later, toen ik aan mijn boek begon te werken, mocht ik op mijn kamer eten – dat beviel me veel beter.
Deze ervaring heb ik uiteindelijk drie keer herhaald. Telkens een midweek in de abdij, waar ik in alle rust aan mijn cursusmateriaal kon werken en me kon concentreren op wat belangrijk was.
Het eerste contact
Het begon allemaal tijdens mijn tweede midweek in de abdij. Toen ik broeder Jakobus (links op de cover van het boek) op de gang tegenkwam vroeg ik hem of ik een foto op de gang mocht maken. Hij stemde gelukkig toe. Ik had mijn apparatuur al bij me: statief en middenformaat camera, en een lampje. Je weet maar nooit.
Ik herinner mij nog levendig hoe overweldigend blij ik was met deze simpele toestemming. Dit was tenslotte geen pretpark, maar een levende gemeenschap van achttien broeders die hier hun dagelijks leven leiden en ook werkten.
De ontmoeting die alles veranderde
Op weg terug naar mijn gastenkamer kruiste mijn pad dat van vader abt. Hoewel ik de man nog niet had gezien en ook niet echt wist welke rol hij in de abdij had vroeg hij mij met een mengeling van trots en een zeker flamboyante houding of ik hem ook eens zou gaan fotograferen.
Mijn antwoord was diplomatiek maar eerlijk: “De tijd is daar nog niet rijp voor, maar wat niet is kan zéker nog komen”. Dat zei ik hem zo omdat ik de man wel apart vond. Zijn gezicht, zijn mimiek. Dat zaadje begon echter onmiddellijk te kiemen in mijn gedachten. Hoe bijzonder zou het zijn om hier echt foto’s te kunnen gaan maken?
De lange weg naar toestemming
Via Broeder Jakobus vroeg ik een gesprek aan met Dom Isaac. Inmiddels was ik op de hoogte van zijn functie: Het hoofd van deze abdij.
Ik heb daar die bewuste week niets meer van gehoord. Bij mijn volgende bezoek probeerde ik het opnieuw. Niets ging vanzelf – zo anders dan de korte lijnen en het direct overleg bij de communicatiemensen bij de overheid waarvoor ik werkte.
Pas bij de derde poging brak de zon door de wolken. Ik mocht fotograferen! Maar er waren voorwaarden: eerst de buitenring, dan pas naar “binnen”. Een logische stapsgewijze benadering die het vertrouwen langzaam zou laten groeien. Immers halen ze wel een vreemde in huis.
Het Moment van Waarheid
Mijn vreugde was groot. Abt Isaac stelde tijdens het gesprek de praktische vraag: hoeveel tijd zou je nodig hebben? Zonder aarzelen antwoordde ik: “Ongeveer drie jaar. Die tijdspanne had hij duidelijk niet verwacht, maar hij gunde mij het voordeel van de twijfel. Het groene licht was gegeven.
Een Nieuwe Reis Begint
En zo kon mijn fotografische reis beginnen – een reis die zou uitgroeien tot veel meer dan alleen het vastleggen van beelden. Het werd een verhaal over geduld, respect, vertrouwen en de kunst van het wachten in een wereld die gewend is aan snelle resultaten. Eigenlijk monnik onder de monniken worden.
Dit markeert het begin van een bijzondere fotografische reis waarin tijd en toewijding de sleutel bleken tot het ontsluiten van een wereld die zich niet zomaar laat fotograferen, maar zich langzaam openbaart aan wie bereid is te wachten…
In abdij Koningshoeven wonen achttien trappisten. Ze leven in een traditie van stilte en gehoorzaamheid. En in autonomie. De monniken bouwen door aan een betere wereld waarin duurzaamheid het sleutelwoord is geworden.
De komende periode heb ik meer verhalen te vertellen. Schrijf je in voor updates.
Tot dan, Louis Meulstee